Η αιτία διάλυσης της Θεοσοφικής Εταιρίας στην Γερμανία - Rudolf Steiner και Ροδοσταυρισμός - Η απογοήτευση του Rudolf Steiner πριν τον θάνατό του.

 

Η αιτία διάλυσης της Θεοσοφικής Εταιρίας στην Γερμανία -  Rudolf Steiner και Ροδοσταυρισμός - Η απογοήτευση του Rudolf Steiner πριν τον θάνατό του - Charles Webster Leadbeater και Rudolf Steiner.

Η αιτία διάλυσης της Θεοσοφικής Εταιρίας στην Γερμανία

Η κύρια αιτία που ο Rudolf Steiner διέλυσε τη θεοσοφική εταιρία στη Γερμανία ήταν η βαθιά διαφωνία του Rudolf Steiner με την κατεύθυνση που είχε πάρει η Θεοσοφική Εταιρεία υπό την ηγεσία της Annie Besant και του Charles Webster Leadbeater. Η άμεση αφορμή ήταν η ανακήρυξη του Jiddu Krishnamurti ως του αναμενόμενου «Παγκόσμιου Διδασκάλου» ή νέας ενσάρκωσης του Χριστού.

Ο Steiner θεωρούσε ότι αυτό ήταν θεμελιωδώς λανθασμένο για διάφορους λόγους:

Πίστευε ότι το γεγονός του Χριστού ήταν μοναδικό στην ιστορία και δεν μπορούσε να επαναληφθεί με μια νέα φυσική ενσάρκωση.

Υποστήριζε ότι η «Δευτέρα Παρουσία» του Χριστού θα εκδηλωνόταν σε πνευματικό ή αιθερικό επίπεδο και όχι μέσω ενός συγκεκριμένου ανθρώπου.

Θεωρούσε ότι η Θεοσοφική Εταιρεία απομακρυνόταν από την αντικειμενική πνευματική έρευνα προς μια μορφή προσωπολατρίας και μεσσιανισμού.

Η σύγκρουση κορυφώθηκε το 1912–1913. Όταν η Γερμανική θεοσοφική οργάνωση, με επικεφαλής τον Steiner, αρνήθηκε να αποδεχθεί την αναγνώριση του Krishnamurti ως Παγκόσμιου Διδασκάλου, η διεθνής Θεοσοφική Εταιρεία διέγραψε το Γερμανικό Τμήμα. Ως αποτέλεσμα, ο Steiner και οι συνεργάτες του ίδρυσαν το 1913 την Ανθρωποσοφική Εταιρεία.

Αξίζει όμως να σημειωθεί ότι η υπόθεση του Krishnamurti ήταν η άμεση αφορμή, αλλά όχι η μοναδική αιτία που συνέβη αυτό. Οι διαφορές είχαν ήδη συσσωρευτεί επί χρόνια και αφορούσαν:

Τη μεθοδολογία της πνευματικής έρευνας (ο Steiner έδινε έμφαση στη συστηματική εσωτερική γνώση),

Τη διαφορετική ερμηνεία του Χριστού και του Χριστιανικού εσωτερισμού,

Τη μετατόπιση της Θεοσοφικής Εταιρείας προς ανατολικές θρησκευτικές αντιλήψεις, ενώ ο Steiner επιδίωκε μια σύνθεση που είχε ως κέντρο τον Χριστιανισμό.

Είναι ενδιαφέρον ότι λίγα χρόνια αργότερα, το 1929, ο ίδιος ο Krishnamurti διέλυσε την Order of the Star και απέρριψε δημόσια τον ρόλο του ως «Παγκόσμιου Διδασκάλου», δηλώνοντας ότι η αλήθεια δεν μπορεί να οργανωθεί μέσα από καμία θρησκευτική ή πνευματική οργάνωση.

Rudolf Steiner και Ροδοσταυρισμός

Ο Rudolf Steiner αργότερα υποστήριξε ότι ο Ροδοσταυρισμός αποτελούσε την αυθεντική δυτική μορφή της εσωτερικής γνώσης, κατάλληλη για τη σύγχρονη ευρωπαϊκή συνείδηση.

Οι βασικές του θέσεις ήταν οι εξής:

1. Η Δύση χρειάζεται τη δική της εσωτερική παράδοση

Ο Steiner θεωρούσε ότι η Θεοσοφική Εταιρεία στρεφόταν ολοένα και περισσότερο προς τον ινδουισμό, τον βουδισμό και άλλες ανατολικές παραδόσεις. Δεν αμφισβητούσε την αξία τους, αλλά πίστευε ότι ο σύγχρονος δυτικός άνθρωπος έπρεπε να αναπτύξει την πνευματικότητά του μέσα από τη δική του πολιτισμική εξέλιξη.

2. Ο Χριστός ως κεντρικό γεγονός της ανθρώπινης εξέλιξης

Για τον Steiner, το Μυστήριο του Γολγοθά ήταν το καθοριστικό γεγονός της παγκόσμιας ιστορίας. Υποστήριζε ότι ο Ροδοσταυρισμός διατηρούσε αυτή τη χριστοκεντρική αντίληψη, ενώ η Θεοσοφική Εταιρεία, κατά τη γνώμη του, την υποβάθμιζε υπέρ μιας γενικής σύνθεσης ανατολικών διδασκαλιών.

3. Ο Ροδοσταυρισμός ως "επιστημονική" μύηση.

Ο Steiner χρησιμοποιούσε τον όρο «ροδοσταυρική μύηση» για να περιγράψει μια πορεία πνευματικής ανάπτυξης που:

Δεν απαιτεί απομόνωση από τον κόσμο,

Συμβαδίζει με την επιστημονική σκέψη,

Βασίζεται στη συνειδητή άσκηση της σκέψης και όχι κυρίως στον μυστικισμό ή την έκσταση.

4. Δεν ισχυριζόταν ότι ίδρυσε νέο Ροδοσταυρικό τάγμα.

Είναι σημαντικό ότι ο Steiner δεν δήλωσε ποτέ πως ανήκε σε κάποιο ιστορικό Ροδοσταυρικό τάγμα ούτε ότι ίδρυσε ένα νέο. Χρησιμοποιούσε τον όρο περισσότερο για να περιγράψει ένα πνευματικό ρεύμα παρά μια συγκεκριμένη οργάνωση.

Σε πολλές διαλέξεις του έλεγε ότι η αποστολή του ήταν να παρουσιάσει την «Πνευματική Επιστήμη» σε μορφή κατάλληλη για τη δυτική συνείδηση. Ο Ροδοσταυρισμός, κατά τον Steiner, αποτελούσε τη συνέχεια της δυτικής εσωτερικής παράδοσης, η οποία συνδύαζε:

Τον Χριστιανισμό,

Τη φιλοσοφία,

Τη φυσική επιστήμη,

Και την άμεση πνευματική εμπειρία.

Δε θεωρούσε λοιπόν ότι «εγκατέλειψε» τη Θεοσοφία για τον Ροδοσταυρισμό. Αντιθέτως, υποστήριζε ότι η Ανθρωποσοφία ήταν η φυσική εξέλιξη της αληθινής δυτικής εσωτερικής παράδοσης, της οποίας ο Ροδοσταυρισμός ήταν ο κύριος φορέας.

Από ιστορική σκοπιά, οι μελετητές επισημαίνουν ότι η έμφαση του Steiner στον Ροδοσταυρισμό υπήρχε ήδη πριν από τη ρήξη με τη Θεοσοφική Εταιρεία, αλλά ενισχύθηκε σημαντικά μετά το 1912–1913. Έτσι, υπάρχει διάκριση ανάμεσα στη δική του ερμηνεία (ότι αποκάλυπτε μια προϋπάρχουσα δυτική εσωτερική παράδοση) και στην ιστορική ερμηνεία (ότι η έμφαση αυτή εντάθηκε και ως απάντηση στη θεοσοφική στροφή προς την Ανατολή και στην υπόθεση του Krishnamurti).

Η απογοήτευση του Rudolf Steiner πριν τον θάνατό του

Υπάρχουν αρκετές μαρτυρίες ότι ο Rudolf Steiner αισθανόταν, στα τελευταία χρόνια της ζωής του (1924–1925), ότι το έργο του είχε μείνει ανολοκλήρωτο. Ωστόσο, είναι σημαντικό να διακρίνουμε ανάμεσα σε όσα είπε ο ίδιος και στις μεταγενέστερες αναμνήσεις των μαθητών του.

Μετά την πυρκαγιά που κατέστρεψε το πρώτο Goetheanum την παραμονή της Πρωτοχρονιάς 1922–23, ο Steiner αφιέρωσε τεράστιο μέρος της ενέργειάς του στην αναδιοργάνωση της Ανθρωποσοφικής Εταιρείας και στην ανέγερση του δεύτερου Goetheanum.

Το 1924 η υγεία του επιδεινώθηκε σοβαρά. Παρ' όλα αυτά συνέχισε να δίνει διαλέξεις και να εργάζεται σχεδόν αδιάκοπα. Τον Σεπτέμβριο του 1924 σταμάτησε πλέον τις δημόσιες εμφανίσεις και εργάστηκε από το δωμάτιό του μέχρι τον θάνατό του, στις 30 Μαρτίου 1925.

Σε αρκετές τελευταίες επιστολές και συζητήσεις του εξέφρασε την αίσθηση ότι:

Υπήρχαν ακόμη σημαντικές πλευρές της πνευματικής επιστήμης που δεν είχε προλάβει να παρουσιάσει,

Οι συνεργάτες του δεν είχαν ακόμη κατανοήσει πλήρως τη μέθοδο της πνευματικής έρευνας,

Η Ανθρωποσοφική Εταιρεία αντιμετώπιζε εσωτερικές συγκρούσεις που εμπόδιζαν την αποστολή της.

Δεν υπάρχει, όμως, κάποιο γνωστό κείμενο όπου να λέει απερίφραστα: «Απέτυχα» ή «το έργο μου απέτυχε». Αντίθετα, η αίσθηση είναι περισσότερο ότι ο χρόνος δεν του επαρκούσε.

Στενοί συνεργάτες όπως η Ita Wegman και η Marie Steiner περιγράφουν έναν άνθρωπο που είχε επίγνωση ότι πλησίαζε το τέλος του και που συχνά επαναλάμβανε πως πολλά από όσα ήθελε να μεταδώσει θα έπρεπε να τα συνεχίσουν άλλοι. Μετά τον θάνατό του, αρκετοί μαθητές ερμήνευσαν αυτή τη στάση ως βαθιά απογοήτευση.

Οι ερευνητές συνήθως αναφέρουν ότι ο Steiner πιθανότατα θεωρούσε ανολοκλήρωτα:

Τη συστηματική παρουσίαση της πνευματικής επιστήμης,

Την εδραίωση της Ελεύθερης Ανώτατης Σχολής Πνευματικής Επιστήμης στο Goetheanum,

Την εκπαίδευση επαρκούς αριθμού ανθρώπων που θα μπορούσαν να συνεχίσουν ανεξάρτητα την πνευματική έρευνα,

Την εφαρμογή των ιδεών του στην κοινωνική ανανέωση, την ιατρική, την παιδαγωγική και τη γεωργία.

Οι περισσότεροι ιστορικοί συμφωνούν ότι ο Steiner πέθανε σε μια περίοδο κατά την οποία βρισκόταν στο μέσο μιας νέας φάσης του έργου του. Η αναδιοργάνωση της Ανθρωποσοφικής Εταιρείας είχε μόλις αρχίσει, το δεύτερο Goetheanum δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί και αρκετοί κύκλοι διαλέξεων διακόπηκαν από τον θάνατό του.

Επομένως, είναι εύλογο να πούμε ότι ένιωθε πως το έργο του παρέμενε ανολοκλήρωτο. Είναι όμως λιγότερο ακριβές να υποστηριχθεί ότι πέθανε με τη βεβαιότητα πως είχε αποτύχει. Αυτή η δεύτερη διατύπωση προέρχεται κυρίως από μεταγενέστερες ερμηνείες των μαθητών και όχι από σαφείς δικές του δηλώσεις.

Charles Webster Leadbeater και Rudolf Steiner

Η γνώμη του Rudolf Steiner για τον Charles Webster Leadbeater εξελίχθηκε με τον χρόνο. Στα πρώτα χρόνια της συνεργασίας του με τη Θεοσοφική Εταιρεία απέφευγε τις δημόσιες προσωπικές επιθέσεις, αλλά μετά τη ρήξη τους έγινε ιδιαίτερα επικριτικός, κυρίως για τη μέθοδο και τις διδασκαλίες του, όχι τόσο για τον χαρακτήρα του.

Οι βασικές διαφωνίες του ήταν οι εξής:

1. Αμφισβητούσε τη μέθοδο της «διορατικότητας»

Ο Leadbeater ισχυριζόταν ότι μπορούσε να παρατηρεί υπεραισθητούς κόσμους με αστρική όραση και δημοσίευε λεπτομερείς περιγραφές για:

Την ατλαντική εποχή,

Τις προηγούμενες ζωές ανθρώπων,

Τα λεπτοφυή σώματα,

Τους «Διδασκάλους» (Masters).

Ο Steiner θεωρούσε ότι τέτοιες εμπειρίες δεν ήταν κατ' ανάγκη αντικειμενικές. Υποστήριζε ότι η πνευματική έρευνα απαιτεί αυστηρή πειθαρχία της σκέψης, γιατί διαφορετικά ο ερευνητής μπορεί να συγχέει πραγματικές πνευματικές αντιλήψεις με εικόνες του αστρικού κόσμου ή προσωπικές προβολές.

2. Διαφωνούσε έντονα για τον Χριστό

Αυτή ήταν ίσως η μεγαλύτερη διαφορά.

Ο Leadbeater και η Annie Besant υποστήριζαν ότι ο «Χριστός» είναι ένα υψηλό πνευματικό Ον που μπορεί να εκδηλωθεί επανειλημμένα μέσω διαφορετικών ανθρώπων και ότι ο Jiddu Krishnamurti επρόκειτο να γίνει ο νέος φορέας του.

Ο Steiner απέρριπτε αυτή την ιδέα ως θεμελιώδες λάθος. Για εκείνον, η ενσάρκωση του Χριστού στον Ιησού ήταν μοναδικό κοσμικό γεγονός και δεν επρόκειτο να επαναληφθεί.

3. Επέκρινε τον αποκρυφισμό της Θεοσοφικής Εταιρείας

Ο Steiner θεωρούσε ότι ο Leadbeater είχε μεταφέρει στη Θεοσοφία μια κουλτούρα έντονου αποκρυφισμού, με έμφαση σε μυστικούς δασκάλους, μυήσεις και ψυχικές εμπειρίες. Ο ίδιος επιδίωκε μια «πνευματική επιστήμη» που, κατά την άποψή του, θα ήταν περισσότερο ελέγξιμη μέσω της εσωτερικής πειθαρχίας και της λογικής.

4. Δεν επικεντρωνόταν στις προσωπικές κατηγορίες

Ο Leadbeater είχε κατηγορηθεί ήδη από το 1906 για ανάρμοστη σεξουαλική καθοδήγηση ανηλίκων, γεγονός που προκάλεσε σοβαρό σκάνδαλο στη Θεοσοφική Εταιρεία. Αν και ο Steiner γνώριζε την υπόθεση, στις δημόσιες τοποθετήσεις του δεν φαίνεται να βασίζει την κριτική του σε αυτές τις κατηγορίες. Προτιμούσε να επικρίνει τις διδασκαλίες και τη μέθοδο του Leadbeater, θεωρώντας ότι εκεί βρισκόταν το ουσιαστικό πρόβλημα.

Ο Steiner δεν παρουσίαζε συνήθως τον Leadbeater ως απατεώνα ή κακόβουλο άνθρωπο. Τον θεωρούσε όμως πνευματικά πλανημένο και πίστευε ότι οι διδασκαλίες του οδηγούσαν τη Θεοσοφική Εταιρεία σε σοβαρές αποκλίσεις από αυτό που ο ίδιος θεωρούσε αυθεντική εσωτερική γνώση.

Από ιστορική σκοπιά, οι ερευνητές συμφωνούν ότι η σύγκρουση Steiner–Leadbeater δεν ήταν κυρίως προσωπική· αντανακλούσε δύο διαφορετικές αντιλήψεις για το τι συνιστά έγκυρη εσωτερική γνώση. Ο Leadbeater έδινε έμφαση στη διορατική εμπειρία και στην παράδοση των «Διδασκάλων», ενώ ο Steiner υποστήριζε ότι η πνευματική γνώση πρέπει να κατακτάται μέσω μιας αυστηρά καλλιεργημένης, συνειδητής γνωστικής διαδικασίας.

Μια εργασία από τον G.J.P.

Υπάρχει μια αναταραχή στη γη και στον ουρανό, κρίσιμα αποκαλυπτικά σημεία που μας αφορούν όλους

Υπάρχει μια αναταραχή στη γη και στον ουρανό, 

κρίσιμα αποκαλυπτικά σημεία που μας αφορούν όλους.

Αισίως η σελίδα αυτή έκανε τον γύρω της, με πάρα πολύ εκτενές υλικό, πρωτοποριακό για την Ελλάδα της άγνοιας. 

Έφτασε η στιγμή να μεταβώ σε ένα άλλο πιο ουσιαστικό περιεχόμενο που αφορά τον Λόγο του Θεού όπως μας έχει παραδοθεί μέσα από τον ανθρώπινο παράγοντα, τις γραφές, με τις γνωστές ατέλειες, αδυναμίες, κακές μεταφράσεις, παραποιήσεις και πάθη.

Είναι λυπηρό που τα λόγια του Ιησού δεν έχουν κατανοηθεί μέσα από την καρδιά του ανθρώπου, παρά επιφανειακά, επιδερμικά, συμφεροντολογικά.

Έγινε μια εκτενής προσπάθεια μιας θεολογικής, εκκλησιαστικής επεξήγησης αλλά μέσω της ιδιοτέλειας, καταδικασμένη να αποτύχει ξανά και ξανά.

Βέβαια, ορισμένα φωτεινά από τη χάρη του Θεού μυαλά με μια ζωντανή φλεγόμενη από το Φως Του Καρδιά μίλησαν και ξαναμίλησαν αλλά το αποτέλεσμα ήταν μικρό, άλλοι κυνηγήθηκαν άλλοι εξοντώθηκαν, η γνωστή σε όλους ιστορία.

Εδώ και πολύ καιρό σκεφτόμουν να περάσω σε αυτήν την ευλογημένη προσπάθεια, μεταφέροντας όσο μπορώ τη δική μου προοπτική σε συμφωνία με τη μακρόχρονη εσωτερική μου πορεία, Να ανοιχθεί ένας διάλογος για όλους όσους πιστεύουν στη Δόξα Του και επιθυμούν να αφήσουν τα υλικά υπάρχοντά τους πίσω (μυστικά λόγια) και να ακολουθήσουν το δίδαγμα Του, την Aναγέννηση και την Mεταμόρφωση.

Γνωρίζω πως όλα αυτά φαίνονται παλαιακά ή ανούσια για την μάζα ή τους νεότερους ανθρώπους, αλλά σε αυτό δεν μπορώ να κάνω τίποτα. Οι καιροί που ζούμε είναι αποκαλυπτικοί και μιλούν και προκαλούν όλους, ώστε να πάρουμε εδώ και τώρα μια θέση, να επιλέξουμε την Αγάπη Του και να γίνουμε ένα με Αυτόν. Όσοι μπορούν να αισθανθούν την αναγκαιότητα αυτής της αλλαγής ας το κάνουν.

G.J.P.  

Καμπάλα, καθρέφτης της Τέχνης και της Φύσης: στην Αλχημεία του Steffan Michelspacher 1615

 

Καμπάλα, καθρέφτης της Τέχνης και της Φύσης: στην Αλχημεία του Steffan Michelspacher 1615

Το έργο αυτό εκδόθηκε ως ένα μικρό τετράπτυχο φυλλάδιο, που αριθμεί οκτώ φύλλα, μαζί με τέσσερις μεγάλες αναδιπλούμενες εικόνες. Η πρώτη έκδοση τυπώθηκε από τον Johann Schultes Sr. και εκδόθηκε από τον αινιγματικό Τιρολέζο Stephan Michelspacher.

Παρά το μικρό της μέγεθος, η Καμπάλα παραμένει ένα από τα πιο συναρπαστικά, όμορφα και προβληματικά αλχημικά κείμενα των αρχών του δέκατου έβδομου αιώνα. Τα ελαττώματά της, καθώς και οι αρετές της, είναι άμεσα αναγνωρίσιμα. Το σύντομο κείμενό της, εν μέρει σε μορφή στίχων, περιγράφει τρία ατσάλινα κάτοπτρα που σφυρηλατούνται από τη θερμότητα του ήλιου και αποκαλύπτονται από τη χάρη του Θεού, τα οποία είναι τουλάχιστον εν μέρει μεταφορικά.

Όταν συνδυάζονται μαζί, αυτοί οι καθρέφτες που αντανακλούν την Παρακελσιανή τριαρχία του υδραργύρου, του αλατιού και του θείου αποκαλύπτουν το μεγάλο Arcanum ή το μυστικό της αλχημικής μετατροπής. Μια κεντρική μεταφορά του θεϊκού φωτός και της θεϊκής φωτιάς δένει το σύγγραμμα μαζί. Το κείμενο συνοδεύεται από τέσσερις μεγάλες εικόνες, όμορφα χαραγμένες από τον Raphael Custos (1590-1664), οι οποίες κωδικοποιούν ομοίως τα στάδια εξέλιξης του έργου της μεταστοιχείωσης και οι οποίες αντιστοιχούν στους τέσσερις καθρέφτες του κειμένου.

Καμπάλα, καθρέφτης της Τέχνης και της Φύσης: στην Αλχημεία του Steffan Michelspacher 1615

3 έμβλημα. Η μεσαία σύνδεση, το Albedo ή το Λευκό Στάδιο

Η εικόνα αυτή μοιάζει με ένα quincunx (διάταξη πέντε αντικειμένων με τέσσερα στις γωνίες ενός τετραγώνου ή ορθογωνίου και το πέμπτο στο κέντρο του) με τα τέσσερα στοιχεία στις τέσσερις γωνίες και αλχημικό βουνό ή λόφο στο ιερό κέντρο.

Πάνω αριστερά : Φωτιά

Πάνω δεξιά : Αέρας

Κάτω αριστερά : Νερό

Κάτω δεξιά : Γη

Στο Ζωδιακό από αριστερά προς τα δεξιά βλέπουμε :

Ταύρος - Mercury

Ζυγός - Verdigris

Σκορπιός - Vitriol

Άρης - Sulphor

Λέων - Crocus mars

Παρθένος - Sal ammoniac

Δίδυμοι - Ciannabar

Καρκίνος - Auripigment

Τοξότης - Salt

Ιχθύες - Salpeter

Αιγόκερως - Tartar

Υδροχόος – Alum

Αυτό η διαδρομή συμβολίζει το σύνολο του έργου μέσα από 12 διαδικασίες εναρμονισμένες με το ζωδιακό. Συμβολίζει το ‘Opus’ το έργο του έτους, τον κύκλο του Ζωδιακού κύκλου.

Οι Επτά θεότητες από αριστερά προς τα δεξιά:

Αφροδίτη

Άρης

Ήλιος

Ερμής > ή Υδράργυρος - Η ψυχή του κόσμου - Η πεμπτουσία ο οποίος Ερμής στέκεται πάνω στην πηγή του κήπου της Εδέμ

Σελήνη

Δίας

Κρόνος

Από κάτω μέσα στην σπηλιά και πάνω της βλέπουμε ένα Φοίνικα ο οποίος συμβολίζει την μεταμόρφωση, την αναγέννηση.

Κάτω αριστερά του φοίνικα βλέπουμε τον ήλιο ενώ δεξιά της σελήνη.

Μέσα στο ιερό του αλχημικού γάμου βλέπουμε ένα φούρνο ενώ δεξιά κάθεται ο Κόκκινος Βασιλιάς ενώ δεξιά και απέναντι του η Λευκή Βασίλισσα. Ο βασιλιάς κρατά κάτι που μοιάζει σαν σκήπτρο ενώ η βασίλισσα ένα τριπλό ρόδο.

Τα επτά σκαλιά έχουν ως εξής από κάτω προς τα πάνω :

Caltinatition - Πύρωση

Sublimation - Εξάχνωση

Solution - Διάλυση

Putrefaction - Σήψη

Distillation - Απόσταξη

Coagulation - Πήξη

Tinctur - Βάμμα

Κάτω αριστερά βλέπουμε έναν αλχημιστή ο οποίος συνειδητά ακολουθεί τον λαγό που συμβολίζει τον Χριστό ώστε αυτός να μπορέσει να εργαστεί εσωτερικά, εξαγνιστικά, ώστε να μπορέσει να ανέλθει τα επτά αυτά σκαλοπάτια.

Η φιγούρα στα δεξιά συμβολίζει τον νεόφυτο ο οποίος δεν έχει πνευματική όραση, δε γνωρίζει πως και που να προσανατολιστεί όσον αφορά τη διαδικασία της αναγέννησης εξ ύδατος και πνεύματος, για αυτό είναι τυφλός. Όπως γνωρίζουμε το πέπλο της άγνοιας μας, η ιδιοτέλεια, μας αποκρύπτει την ουράνια διαδρομή.

Έμβλημα από το βιβλίο Amphitheatrum Sapientiae Aeternae, Solius, Verae του Heinrich's Khunrath (1560-1605)

 

Έμβλημα από το βιβλίο 

Amphitheatrum Sapientiae Aeternae, Solius, Verae του Heinrich's Khunrath (1560-1605)

Το Αμφιθέατρο της Αιώνιας Σοφίας, ένα από τα πιο σημαντικά βιβλία της θεοσοφικής αλχημείας και των απόκρυφων επιστημών. Αν και στην πρώτη σελίδα αναγράφεται η ημερομηνία 1602, το βιβλίο εκδόθηκε τελικά το 1609. Ο Erasmus Wohlfahrt επιμελήθηκε και εξέδωσε το χειρόγραφο μετά το θάνατο του Heinrich το 1605. 

Ο Wohlfahrt πρόσθεσε επίσης πρόλογο και επίλογο. Το έργο περιέχει αριστουργηματικές χαρακτικές, αξιοσημείωτες τόσο για την εκτέλεσή τους όσο και για τον αλχημικό συμβολισμό τους. Εννέα χαρακτικά σε χαλκό σε διπλές σελίδες, ένας τίτλος και ένα εξώφυλλο βρίσκονται στις ψηφιακές συλλογές.

Πάνω διαβάζουμε:

YHVH

Ω, HEIΝRICH

KHUNRAΤΗ

μην υποκύψεις στις αδυναμίες, αλλά βάδισε μπροστά για να τις αντιμετωπίσεις πιο γενναία:

Εγώ Είμαι

Εδώ

Για Σας.

ΑΥΤΌ ΤΟ ΔΙΑΡΚΈΣ ΑΣΤΈΡΙ ΤΗΣ ΑΛΉΘΕΙΑΣ ΛΆΜΠΕΙ ΚΑΙ ΔΕΊΧΝΕΙ ΤΟ ΔΡΌΜΟ.

ΤΟΠΟΘΕΤΉΣΤΕ ΜΕ, ΩΣ ΣΦΡΑΓΊΔΑ, ΜΈΣΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΆ ΣΑΣ.

Αλλού :

Εγώ (είμαι) ο ΔΡΑΚΟΣ των Σοφών - ΙΕΡΟΓΛΥΦΙΚΟΣ - του σοφότερου και του πιο απόρρητου ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ του Κόσμου, με τον οποίο Όλα τα πράγματα στο Σύμπαν κινούνται, ζωντανεύουν, δημιουργούνται, αναγεννώνται και διατηρούνται. 

 

Εικόνα σχετική με τον σμαραγδένιο πίνακα του Ερμή

 

Εικόνα σχετική με τον σμαραγδένιο πίνακα του Ερμή. 

Εδώ παρουσιάζεται μια εικονογράφηση από ένα χειρόγραφο του 1597 του Γερμανού Martin Sturtz. Φέρει τον Λατινικό τίτλο «De humido radicali», αν και είναι γραμμένο στα Γερμανικά. Σε αυτή την περίπτωση γνωρίζουμε ακριβώς τι προορίζεται να αναπαραστήσει, καθώς ο Martin Sturtz το δημιούργησε για να εικονογραφήσει τον Σμαράγδινο Πίνακα του Ερμή Τρισμέγιστου, δίπλα στον οποίο βρίσκεται στο χειρόγραφο.

Στην κορυφή βρίσκονται ο Ήλιος και η Σελήνη, με τις ονομασίες Πατέρας και Μητέρα. Ο Σμαράγδινος Πίνακας αναφέρει: «Ο Ήλιος είναι ο πατέρας του και η Σελήνη η μητέρα του». Αυτά βρίσκονται στο coelum (ουρανό). Η πλάκα αναφέρει επίσης ότι «Ότι είναι κάτω είναι όπως αυτό που είναι πάνω και ότι είναι πάνω είναι όπως αυτό που είναι κάτω», οπότε ο Sturtz έχει παρουσιάσει αυτόν τον κάτω κόσμο με τη μορφή ενός φιαλιδίου. «Ο άνεμος το έφερε στη μήτρα του. Η τροφός του είναι η γη». Σε αυτό το φιαλίδιο βρίσκονται τα τέσσερα στοιχεία, τοποθετημένα πάνω από ένα κατώτερο στρώμα που μπορεί να θεωρηθεί ως η γη. Σε αυτή τη γη βρίσκεται η λέξη Samen (σπόρος). Στον χώρο της φιάλης βλέπουμε τρεις μορφές. Αυτή που βρίσκεται ξαπλωμένη στο corpus (το σώμα). Πάνω στο σώμα στέκεται η Anima (η ψυχή), εδώ μια γυναικεία μορφή. Αυτή τεντώνεται και αγκαλιάζει τη μορφή του Spiritus (το πνεύμα) που κατεβαίνει από τα ύψη της φιάλης. 

Ο Σμαράγδινος Πίνακας αναφέρει: «Αυτό ανεβαίνει από τη γη στον ουρανό και κατεβαίνει ξανά από τον ουρανό στη γη, και λαμβάνει τη δύναμη και την αποτελεσματικότητα των πραγμάτων που βρίσκονται πάνω και κάτω». Οι αλληλοαγκαλιαζόμενες φιγούρες είναι μια αρκετά ωραία εικαστική απεικόνιση αυτής της ιδέας. Γύρω τους υπάρχουν τρία λουλούδια. Βλέπουμε επίσης τρεις μικρές φιάλες στο κεφάλι της μεγαλύτερης φιάλης. Μαζί με τα τρία λουλούδια, αυτά ίσως απεικονίζουν τη φράση «Έχω τα τρία μέρη της σοφίας και της φιλοσοφίας ολόκληρου του σύμπαντος».

Το κείμενο γύρω από τη φιάλη φαίνεται να αναφέρει: «Σε μεγάλο βαθμό, είναι στις φλέβες που θα βρεις άφθονο αίμα». Αυτή είναι μια μάλλον πιο αινιγματική δήλωση που δεν μπορώ να συσχετίσω σαφώς με αυτή την εικόνα. Ίσως αναφέρεται σε κάτι που αναφέρεται στο κείμενο του Sturtz. Σύμφωνα με την ιατρική αντίληψη του 16ου αιώνα, θεωρούταν ότι το παιδί μεγάλωνε στη μήτρα από το αρσενικό σπέρμα που τρέφονταν από το θηλυκό αίμα. Ίσως αυτή είναι η ιδέα που παρουσιάζεται.

Μετάφραση G.J.P.

Ποικίλες αναρτήσεις μου στο Facebook σχετικά με την Blavatsky

 

Ποικίλες αναρτήσεις μου στο facebook σχετικά με την Blavatsky

1. Κάποιος σήμερα μου θύμισε αυτές τις ασυναρτησίες :

Είναι φυσικό -ακόμη και από την άποψη του νεκρού γράμματος- να βλέπουμε τον Σατανά, το φίδι της Γένεσης, ως τον πραγματικό δημιουργό και ευεργέτη, τον Πατέρα της πνευματικής ανθρωπότητας. Διότι είναι αυτός που ήταν ο "προάγγελος του Φωτός", ο φωτεινός ακτινοβόλος Εωσφόρος, ο οποίος άνοιξε τα μάτια του αυτόματου που δημιούργησε ο Ιεχωβά, όπως ισχυρίζεται, και αυτός που ήταν ο πρώτος που ψιθύρισε: "την ημέρα που θα φάτε από αυτό, θα γίνετε σαν τον Ελοχίμ, γνωρίζοντας το καλό και το κακό' - μπορεί να θεωρηθεί μόνο υπό το φως ενός Σωτήρα. Ένας "αντίπαλος" του Ιεχωβά, το "προσωποποιητικό πνεύμα", εξακολουθεί να παραμένει στην εσωτερική αλήθεια ο πάντοτε αγαπητός "αγγελιοφόρος" (ο άγγελος), τα Σεραφείμ και οι Χερουβείμ που και γνώριζαν καλά και αγαπούσαν ακόμη περισσότερο και που ανέθεσαν στον πνευματική, αντί για φυσική αθανασία - η τελευταία ένα είδος στατικής αθανασίας που θα μετέτρεπε τον άνθρωπο σε έναν αθάνατο "περιπλανώμενο". Εβραίο". (. (Blavatsky 1888a, Vol. II, 243.)

Ο "Σατανάς", μόλις πάψει να αντιμετωπίζεται με το δεισιδαιμονικό, δογματικό, αντιφιλοσοφικό πνεύμα των Εκκλησιών, εξελίσσεται στη μεγαλειώδη εικόνα εκείνου που έκανε από γήινο έναν θεϊκό άνθρωπο- που του έδωσε, καθ' όλη τη διάρκεια του μακρού κύκλου της Μάχα-Κάλπα το νόμο του Πνεύματος της Ζωής, και τον απελευθέρωσε από το Αμάρτημα της Άγνοιας, άρα και του θανάτου (Blavatsky 1888a, Vol. I, 198).

2. Ένα βιβλίο που είχα προτείνει για ανάγνωση πριν μερικά χρόνια.

''Οι Roerichs άσκησαν αυστηρή κριτική σε όλους σχεδόν τους ηγέτες της δεύτερης γενιάς της TS και αποδοκίμασαν έντονα τους ηγέτες της ομάδας του Adyar, την Annie Besant (1847-1933) και του Charles Webster Leadbeater (1854-1934). Οι Roerichs δεν αναγνώριζαν την ηγεσία τους, ισχυριζόμενοι ότι μετά το θάνατο της Blavatsky, η Besant είχε χάσει την επαφή της με την Ιεραρχία. Κατά τη γνώμη τους, η "μαύρη ιδιοφυΐα" C.W. Leadbeater είχε διαστρεβλώσει και παραποιήσει τη διασκέδαση της διδασκαλίας- ως εκ τούτου, θεωρήθηκε "επιζήμιος". (Y. Rerih 2000-2009, II: 174, 322, 506, 241).''

3. The dangers of a mediumistic personality

This phenomenon leads up to much that has happened in a terribly psychologically-tragic way, one night call it, in the case of poor H.P. Blavatsky, who in the most eminent sense of the word, was a mediumistic personality. Her intellect was, however, never adequate to examine what was passed over to her by people who were not always honourable, but who could work precisely through Madame-Blavatsky. These persons concocted things which were not always irreproachable; in an egoistic sense and through the mediumistic intellect of Blavatsky they made this into something which then worked on people in a suggestive way.

[...]

You see, my dear friends, it happens all too often that one may become a member of the Anthroposophical Society, and yet carry into that Society all the various habits, inclinations, sympathies and antipathies that one had before becoming a member, and continue to exercise them. It is necessary to think this over. I have therefore today made the subject of our studies something that closely concerns us and that is real—and that is: how it is possible for imposters to appear who want to make propaganda for some one-sided world concept and make use of a mediumistic personality in order to introduce this one-sided world concept to the world. Just as the one who appeared in the place of the Master Kut-Humi stood there as an imposter and implanted a one-sided world concept in Blavatsky, so also was it possible for people not to see that behind her stood a grey magician who was in the pay of a narrowly circumscribed human society, and wished to promulgate a definite human world conception.

The Tree of Life and the Tree of the Knowledge of Good and Evil

GA 162, 21 August 1915, Dornach, Lecture 4: Harmonizing Thinking, Feeling and Willing

https://rsarchive.org/.../English/TS1989/19150801p01.html

4. Isis Unveiled contains references to ca. 1400 titles, so Blavatsky’s erudition might seem impressive at first sight. However, we know that the book relied to a very great extent on largely unacknowledged borrowings and quotations that can be traced to just about one hundred nineteenth-century books and articles about religion and the occult. This fact was demonstrated conclu- sively by the researches of  William Emmette Coleman, who notoriously accused Blavatsky of  plagiarism in his much-noted article “The Sources of Madame Blavatsky’s Writings,” published in 1895 as an appendix to Vsevolod Sergyeevich  Solovyoff ’s A Modern Priestess of  Isis......

Και όπως μας λέει πιο κάτω και ο μελετητής :

Ωστόσο, ενώ η πολεμικές προθέσεις Coleman είναι προφανείς, δεν μπορεί να υπάρξει καμία αμφιβολία ότι η ανάλυση του ήταν ουσιαστικά σωστή. Όπως αποδείχθηκε πρόσφατα από τον Τζέικ Γουίντσεστερ, οι αναλύσεις του ήταν σχολαστικές και τα αποδεικτικά στοιχεία του ήταν πειστικά. 

The Theosophical Imagination από τον Wouter J. Hanegraaff (Correspondences 5 (2017) 3–39 )

5. Μια τραγική βλακώδης γενικευμένη τοποθέτηση :

The Christian religion – including its God, its Saviour, its Bible, and its doctrines – is largely built upon centuries and centuries of lies, treachery, ignorance, and corruption. H.P. Blavatsky, founder of the Theosophical Movement, had no qualms about describing Christianity as the most arrogant, ignorant, and impudent of all the world’s religions. It is also the one which stands on the shakiest and most dangerous ground when it comes to the investigation of facts, history, theology, and proofs – for in the 21st century blind fanatical faith and wilful ignorance will not and CANNOT prevail against evidence and hard fact. It could also be described as the most unphilosophical, unscientific, illogical, and hypocritical of religions, not to mention the one which has caused and instigated the most violence, destruction, and bloodshed in the world. It is “a parasitic growth” and it is “suicidal” for any country to adopt it as the national religion (“Five Messages from H.P. Blavatsky to the American Theosophists” p. 11).

6. Το Βιβλίο του Dzyan (ή "Dzan") είναι εντελώς άγνωστο στους φιλολόγους μας, ή εν πάση περιπτώσει δεν το άκουσαν ποτέ με το σημερινό του όνομα. Αυτό είναι, φυσικά, ένα μεγάλο μειονέκτημα για όσους ακολουθούν τις μεθόδους έρευνας που ορίζει η επίσημη Επιστήμη, αλλά για τους σπουδαστές του Αποκρυφισμού και για κάθε γνήσιο Αποκρυφιστή, αυτό έχει μικρή σημασία. 

Ο κύριος όγκος των Διδασκαλιών που παρατίθενται βρίσκεται διασκορπισμένος σε εκατοντάδες και χιλιάδες Σανσκριτικά MSS., μερικά ήδη μεταφρασμένα - παραμορφωμένα στις ερμηνείες τους, ως συνήθως, - άλλα περιμένουν ακόμα τη σειρά τους. Κάθε μελετητής, επομένως, έχει την ευκαιρία να επαληθεύσει τις δηλώσεις που γίνονται εδώ και να ελέγξει τα περισσότερα από τα αποσπάσματα. Μερικά νέα γεγονότα (νέα μόνο για τον βέβηλο Ανατολιστή) και αποσπάσματα που παρατίθενται από τα Σχόλια θα είναι δύσκολο να εντοπιστούν. Αρκετές από τις διδασκαλίες, επίσης, έχουν μέχρι τώρα μεταδοθεί προφορικά: όμως ακόμη και αυτές υπονοούνται σε κάθε περίπτωση στους σχεδόν αμέτρητους τόμους της Βραχμανικής, Κινεζικής και Θιβετιανής ναο-λογοτεχνίας.

Helena Blavatsky

7. Gurdjieff and Blavatsky: Western Esoteric Teachers in Parallel 

by Johanna Petsche

Το παρόν άρθρο ασχολείται με τις σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητες αλληλεπιδράσεις μεταξύ των βιογραφιών (πραγματικών και μυθολογικών), των δημόσιων προσώπων και των διδασκαλιών της Μαντάμ Έλενα Πετρόβνα Μπλαβάτσκυ (1831-1891) και του Τζορτζ Ιβάνοβιτς Gurdjieff (περ. 1866-1949). Αν και οι ζωές τους συμπίπτουν στα τέλη του δέκατου ένατου αιώνα, η Μπλαβάτσκυ και ο Γκουρτζίεφ δεν συναντήθηκαν ποτέ. Τα χρόνια που είναι πιο προφανές ότι τους συνδέουν είναι μεταξύ 1912 και 1916, μετά το θάνατο της Μπλαβάτσκυ, όταν ο Γκουρτζίεφ εδραιωνόταν ως πνευματικός δάσκαλος και διατύπωνε τις διδασκαλίες του στο Μόσχα και την Αγία Πετρούπολη. Εκείνη την εποχή η Θεοσοφία ανθούσε στη Ρωσία, ιδιαίτερα σε αυτές τις πόλεις, οι οποίες αποτελούσαν σημαντικά κέντρα της αποκρυφιστικής αναγέννησης. Θα υποστηριχθεί ότι ο Γκουρτζίεφ επωφελήθηκε από τη δημοτικότητα της Θεοσοφίας με το να φορώντας μια εικόνα σαν του Μπλαβάτσκι και χρησιμοποιώντας αναγνωρίσιμες θεοσοφικές ορολογία προκειμένου να προσελκύσει οπαδούς στη Ρωσία.

Literature & Aesthetics 21 (1) June 2011

8. Blavatsky το Besant:

Child,’ she said to me long afterwards, ‘your pride is terrible; you are as proud as Lucifer himself.

9. That Blavatsky wrote Isis “with a little help from her friends,” as suggested above, is in fact an understatement. It is clear that without the labors of  her long-suffering collaborator Henry Steel Olcott and Bouton’s editor, the classical scholar Alexander Wilder – in addition to various other people who were involved in the process at some point and to some extent – the book would never have seen the light of  day. 30 The manuscript went through an enormously complicated and chaotiprocess of  writing, re-writing, correcting, cutting and pasting, editing, re-editing,and revising; but even so, with characteristic candor Blavatsky herself  would lateadmit that the published version still had “no system in it” and looked “as if  mass of  independent paragraphs having no connection with each other, had beewell shaken up in a waste-basket, and then taken out at random and – published.”

The Theosophical Imagination

Wouter J. Hanegraaff

10. Δεν θέλω να κακολογήσω αλλά για να υποστηρίζεις όλα αυτά τα παρακάτω θα πρέπει να έχεις μαλάκυνση εγκεφάλου και μια σατανική καρδιά.

Είναι "ο Σατανάς που είναι ο θεός του πλανήτη μας και ο μοναδικός θεός", και αυτό χωρίς καμία υπαινικτική μεταφορά στην κακία και τη διαφθορά του. Διότι είναι ένα με τον με τον Λόγο, "ο πρώτος γιος, ο μεγαλύτερος των θεών "59 . Σε αυτή την περίπτωση δεν είναι παρά φυσικό -ακόμη και από τη σκοπιά του νεκρού γράμματος- να δούμε τον Σατανά, το φίδι της Γένεσης, ως τον πραγματικό δημιουργό και ευεργέτη, τον Πατέρα της πνευματικής ανθρωπότητας. Διότι είναι αυτός που ήταν ο "προάγγελος του φωτός", ο φωτεινός λαμπερός Εωσφόρος, που άνοιξε τα μάτια του αυτόματου που δημιούργησε ο Ιεχωβά, όπως ισχυρίζεται- και αυτός ήταν ο πρώτος που ψιθύρισε: "την ημέρα που θα το φάτε, θα το φάτε... θα γίνετε σαν τον Ελοχίμ, γνωρίζοντας το καλό και το κακό"- μπορεί να θεωρηθεί μόνο στο φως ενός Σωτήρα.60 Ο Σατανάς, ο εχθρός του Θεού, είναι στην πραγματικότητα, το ύψιστο θείο Πνεύμα61. Ο Εωσφόρος είναι το θεϊκό και το επίγειο φως, το "Άγιο Πνεύμα" και ο "Σατανάς", σε ένα και την ίδια στιγμή.62

Blavatsky, Helena. The Secret Doctrine. Vol. 2, Theosophical University

Press, 1888.

11. THE BOOK OF DZYAN: THE CURRENT STATE OF THE EVIDENCE 

BY DAVID  REIGLE

The Secret Doctrine, H. P. Blavatsky's 1888 magnum opus, is based on stanzas allegedly translated from a secret 'Book of Dzyan.' In 125 years, not a single one of these stanzas has been traced in any known book. While we  would  not  expect to  trace  verses  from  a secret book in known books, this has nonetheless been taken to confirm the widely held view that the Book of Dzyan is a product of Blavatsky's imagination. Indeed, it is practically impossible to verify the authenticity of a book when we have only alleged translations from it, and not an original language text. On the expectation that  a  Sanskrit  or  Tibetan  original  would  become available in my lifetime, I have devoted the past few decades to preparing for this. In the course of doing so, I have come across significant circumstantial evidence in favor of the authenticity of the Book of Dzyan. Until conclusive evidence in the form of an original language manuscript  becomes  available,  it may be worthwhile  to present the current state of the circumstantial evidence.

From among this circumstantial evidence, five distinctive parallels between the teachings of the Book of Dzyan and those of known books stand out. The first of  these  parallels  is  of  something described as being neither non-existent nor existent, yet breathing, when there was only darkness. This parallel is to Rgveda X.129, the so-called 'Hymn of Creation.' This text was already available in Blavatsky's time. The remaining four are to texts that were not available in her time. The second of these parallels is the highly,) unusual idea of four modes of birth for humans: the self-born or parentless, the sweat-born, and the eggborn, preceding the womb-born as at present. This parallel is to the Abhidharma-kosa and Bhasya by Vasubandhu, chapter 3, verses' 8-9. This fundamental Buddhist text did not become available in any European language until its 1923-193 ] French translation from the Chinese and Tibetan translations, while its Sanskrit original was not discovered until the mid-1930s, and not published until 1946 (kosa-karika) and 1967 (bhasya).

12. Some time ago, a Theosophist, Mr. R***, was travelling by rail with an American gentleman, who told him how surprised he had been by his visit to our London Headquarters. He said that he had asked Mdme. Blavatsky what were the best Theosophical works for him to read, and had declared his intention of procuring Isis Unveiled,* when to his astonishment she replied, “Don’t read it, it is all trash.”

Now I did not say “trash” so far as I remember; but what I did say in substance was: “Leave it alone; Isis will not satisfy you. Of all the books I have put my name to, this particular one is, in literary arrangement, the worst and most confused.” And I might have added with as much truth that, carefully analysed from a strictly literary and critical standpoint, Isis was full of misprints and misquotations; that it contained useless repetitions, most irritating digressions, and to the casual reader unfamiliar with the various aspects of metaphysical ideas and symbols, as many apparent contradictions; that much of the matter in it ought not to be there at all and also that it had some very gross mistakes due to the many alterations in proof-reading in general, and word corrections in particular. Finally, that the work, for reasons that will be now explained, has no system in it; and that it looks in truth, as remarked by a friend, as if a mass of independent paragraphs having no connection with each other, had been well shaken up in a waste-basket, and then taken out at random and—published.

Such is also now my sincere opinion. The full consciousness of this sad truth dawned upon me when, for the first time after its publication in 1877, I read the work through from the first to the last page, in India in 1881. And from that date to the present, I have never ceased to say what I thought of it, and to give my honest opinion of Isis whenever I had an opportunity for so doing.

MY BOOKS

[Lucifer, Vol. VIII, No. 45, May, 1891, pp. 241-247]

Alchymia Archetypica : Θεουργία, Εσωτερική Μεταμόρφωση και Ιστοριογραφία της Αλχημείας από τον Hereward Tilton

Alchymia Archetypica : 

Θεουργία, Εσωτερική Μεταμόρφωση και Ιστοριογραφία της Αλχημείας από τον Hereward Tilton

Αυτή η αντίληψη του δέκατου ένατου αιώνα για την αλχημεία ως μια λίγο πολύ αποκλειστικά πνευματική, υποκειμενική επιδίωξη προέκυψε ως φυσικό επακόλουθο της προόδου της επιστήμης του Διαφωτισμού και της κατάρρευσης των εργαστηριακών αλχημικών παραδειγμάτων, ιδίως της μείωσης της αξιοπιστίας της μετατροπής των μετάλλων. Ως εκ τούτου, οι απόψεις των Blavatsky, Wilder και Hitchcock αποτελούν µέρος µιας ευρύτερης µεταδιαφωτιστικής επανεκτίµησης των εσωτεριστικών παραδόσεων που χαρακτηρίζουν τον αποκρυφισµό του δέκατου ένατου αιώνα, η οποία συνδέεται µε µια σημαντική ύφεση στην πρακτική της εργαστηριακής αλχηµείας. Είναι σαφές ότι αυτή ήταν μια σχετικά καθυστερημένη εξέλιξη. Όπως θα δούμε, μεταξύ των μασονικών ανώτερων βαθμίδων η "πνευματική αλχημεία" συνυπήρχε με μια εργαστηριακή αλχημεία που διατηρήθηκε σε σχετικά μεγάλη κλίμακα μέχρι τις τελευταίες δεκαετίες του δέκατου όγδοου αιώνα.

Παρ' όλα αυτά, η Ελευθεροτεκτονική οικειοποίηση του αλχημιστικού συμβολισμού (όπως τη συναντάμε, για παράδειγμα, στη Rite Ecossais philosophique, βλ. Bogdan 2007:107-120) αποτέλεσε αναμφίβολα σημαντική πηγή για την πνευματική αλχημεία του δέκατου ένατου αιώνα. Ο Hitchcock, γιος ενός επιφανούς μασόνου του Βερμόντ, συγκρίνει ρητά την αντίληψή του για την πνευματική αλχημεία ως ένα συγκαλυμμένο δόγμα ηθικής κάθαρσης και αναγέννησης με τη "μυστική γλώσσα" του τεκτονισμού, που χρησιμοποιούνταν για να επικοινωνούν "μεταξύ των μυημένων, δόγματα για τα οποία είχαν πάρει "όρκο" να μην μιλήσουν άμεσα" (Hitchcock 1857: 151). Η επιρροή του τεκτονισμού είναι επίσης εμφανής στο έργο μιας άλλης εκπροσώπου της αποκλειστικά πνευματικής ερμηνείας της αλχημείας, της Mary Anne Atwood (1817-1910). Στο ανώνυμα δημοσιευμένο έργο της Suggestive Inquiry into the Hermetic Mystery

(1850), η Atwood πρότεινε ότι ο αλχημικός συμβολισμός αντανακλούσε μια υπολογισμένη προσπάθεια παραπλάνησης όσων αναζητούσαν στον εξωτερικό κόσμο μια τελειότητα που βρισκόταν μόνο μέσα στον άνθρωπο. Βασιζόμενη στις διδασκαλίες του ζωικού μαγνητισμού, προσπάθησε να δείξει ότι "ο άνθρωπος [...] είναι το πραγματικό εργαστήριο της ερμητικής τέχνης, η ζωή του το αντικείμενο, το μεγάλο αποστακτήριο, το πράγμα που αποστάζει και το πράγμα που αποστάζει, και η Αυτογνωσία [...] είναι η ρίζα κάθε αλχημικής παράδοσης" (153). Είναι ενδεικτικό ότι περιγράφει επίσης την αλχημική τέχνη ως ένα είδος Ελευθεροτεκτνισμού", δηλώνοντας ότι η προσπάθεια των αλχημιστών να τελειοποιήσουν τη Φύση και να οικοδομήσουν ένα "αθάνατο οικοδόμημα του Φωτός" θα μπορούσε να επιτευχθεί μόνο από έναν "Master Mason" ή "Μεγάλο Αρχιτέκτονα" (460). Στο τέλος του Suggestive Inquiry διαφημίζεται ένα άλλο έργο της Άτγουντ: ένα ποίημα για τον αλχημιστικό συμβολισμό στο οποίο "οι μασονικοί τύποι θεωρούνται συγκαλυμμένες αναφορές στην Ερμητική Τέχνη" (533). Το ποίημα αυτό δεν δημοσιεύθηκε ποτέ και μάλιστα, για λόγους που δεν είναι ακόμη απολύτως σαφείς, η Άτγουντ ονόμασε τα περισσότερα αντίτυπα της Suggestive Inquiry και τα κατέστρεψε.